Mitin anarcosindicalista na Coruña en xuño de 1936, con J. García Oliver como orador

Na mañá do domingo 21 de xuño de 1936 tiña lugar na praza de touros da cidade da Coruña, un mitin anarcosindicalista, denominado de “Concentración Confederal” ou “de Revalorización Confederal, como glosa de los acuerdos de Zaragoza”, no que o principal orador foi o militante catalán Joan García Oliver.

Este mitin celébrase pouco máis dun mes despois do importantísimo IV Congreso (II Congreso Extraordinario) da CNT en Zaragoza, onde 649 delegacións de 988 sindicatos en representación de preto de 600.000 afiliados e afiliadas tiñan tomado importantes acordos:

  • Volta á unidade confederal rachada desde 1932, logo do Congreso Extraordinario de 1931, celebrado en Madrid, coa reincorporación á Confederación dos chamados “Sindicatos de Oposición” (liderados por Angel Pestaña e Joan Peiró entre outros e que recibiron o alcume de “treintistas” debido a sinatura do “Manifesto dos Trinta”. Foran expulsados ou marcharan da CNT para rematar algúns deles fundando, en xullo de 1934, a Federación Sindicalista Libertaria, que non chegou a ter presencia na Galiza)
  • Acordo de iniciar conversas coa UGT de cara a unha Alianza Obreira Revolucionaria. O “Dictamen sobre Alianzas Revolucionarias” afirma textualmente:
  • Respecto á loita contra o paro: defender a xornada semanal de 36 horas sen diminución de salario, a abolición do pluriemprego e do traballo “a destajo” e mailas extraordinarias, a constitución de bolsas de emprego nos Sindicatos, adianto da idade da xubilación, e a reclamación ás administracións de efectuar obra pública e social para rematar có desemprego.
  • Ademais, o Congreso de Zaragoza aprobaba unha definición do Comunismo Libertario, con base no individuo, a comuna libertaria e a federación, que será a base das prácticas de colectivizacións durante a Revolución española de 1936.

Sobre a presencia galega no IV Congreso: A CRG no Congreso da CNT en Zaragoza (maio de 1936)

Para explicar os acordos tomados nese Congreso, a Confederación Galaica da CNT organiza a celebración deste mitin na cidade coruñesa, contando como orador cun dos protagonistas dese comicio confederal, o coñecido militante catalán Joan García Oliver, aínda que durante a fase de preparación foron variando os oradores anunciados que nun principio tiñan que ser, ademáis de García Oliver, Francisco Ascaso e Manuel Pérez Fernández.

Durante os meses previos, tanto a Federación Local Obrera da Coruña como o Comité da CRG foron preparando o evento, recadando fondos e difundindo a súa celebración, como vemos en diferentes notas publicadas no semanario Solidaridad, voceiro da CNT Galaica, editado na cidade coruñesa, onde tamén residía o Comité da CRG.

Nestas notas, a Comisión de Propaganda da FLO coruñesa solicita dos sindicatos a súa implicación na organización, realizando aportacións económicas das que logo se irá dando conta nas páxinas do semanario:

Das notas da Comisión de Propaganda coñecemos as aportacións dos diferentes sindicatos, seccións e outros entes confederais (as cantidades aportadas están expresadas en pesetas):

  • Abril:
    • Sindicato de Litógrafos, 25
    • Comité Regional, 40
  • Maio:
    • Sindicato de Empaca y Descarga, 25
    • Sindicato “La Energía“, 25
    • Sindicato de Panaderos, 75
    • Sección de Hojalateros, 10
    • Sindicato de Cerveceros, 100
    • Sindicato de Conserveras, 25
  • Xuño:
    • Sindicato de Conserveras, 25
    • Sindicato de Camareros Terrestres, 50
    • Sindicato de Profesiones Varias, 100
    • Sindicato de Panaderos, 150
    • Sindicato de Carpinteros, 60
    • Sindicato de Barberos y Peluqueros, 50
    • Sindicato de Artes Escénicas, 10
    • Sindicato Mercantil de Alimentación, 25
    • Sindicato de Pintores, 25
    • Sindicato Progreso del Puerto, 50
    • Sindicato de Peones, 100
    • Sindicato de Albañiles, 50
    • Sindicato de Profesiones Varias de Noya, 25

A medida que se vai achegando a data do mitin, dende o Comité da CRG fanse chamamentos aos entes confederais galegos para a maior difusión do mitin e para conseguir a maior participación de compañeiros e compañeiras de todas as localidades no mitín na Coruña:

Solidaridad. Nº 49. Ano II. Época primeira. 30 de maio de 1936. Pax. 2
Solidaridad. Nº 49. Ano II. Época primeira. 30 de maio de 1936. Pax. 4

Para animar tamén a unha maior participación nos números das semanas anteriores ao evento, insértanse anuncios do mitin nas páxinas de Solidaridad:


Finalmente, na data sinalada, ten lugar o mitin na praza de touros coruñesa cunha enorme asistencia tal e como recolle a prensa local da época nas súas crónicas, con participantes de moitas localidades da Galiza chegando ao longo da mañá á cidade.

Có militante coruñés Alejandro Fernández na presidencia, participaron finalmente como oradores os seguintes compañeiros:

Así, La Voz de Galicia fai unha crónica do acto e salienta distintas frases das intervencións dos oradores no seu exemplar de 23 de xuño de 1936 (o día 22, domingo, non foi publicado este xornal):


Pola súa banda, o xornal El Ideal Gallego tamén recolleu nas súas páxinas tanto nos días previos o anuncio da celebración deste acto:

como unha crónica do sucedido no mesmo, no seu exemplar de 23 de xuño de 1936:

El Ideal gallego. Ano XX – Nº 5103 – 23 de xuño de 1936

Desafortunadamente non dispoñemos do exemplar nº53 do semanario Solidaridad , que tería sido publicado inmediatamente despois do mitin e probablemente recollería unha crónica extensa do acto.


No número 54 deste semanario da CRG recóllese unha transcrición taquigráfica da intervención completa de Joan García Oliver, a cargo do compañeiro Francisco Fernández Casanova, do Sindicato de Gasistas e Electricistas “La Energía” da FLO da Coruña:


O mitin coruñés da CRG que provocou o desprazamento de moitos militantes de diferentes localidades galegas á cidade herculina. Este feito foi aproveitado tamén pola FAI para realizar unha xuntanza con presenza de militantes faistas de Ferrol, Lugo, Pontevedra, Vigo, Ourense, Betanzos e Villagarcía, ademáis da propia cidade da Coruña, como recolle Carlos Pereira Martínez no artigo “Unha achega á historia da FAI en Galicia: o grupo “Plantas Nuevas” de Betanzos” (Anuario brigantino, ISSN 1130-7625, Nº. 22, 1999, págs. 237-254). Parece que a intención da FAI era que García Oliver participara na xuntanza o que non foi finalmente posible, probablemente polas difíciles relacións entre a organización específica e a CRG, ou mesmo entre algúns grupos anarquistas coruñesas, con Antonio Fournerakis á fronte, e o Comité da FAI, como recolle Eliseo Fernández nun artigo titulado “La FAI en Galicia” (Germinal: revista de estudios libertarios, ISSN 1886-3019, Nº. 3, 2007, págs. 97-122).




Deixar un comentario

A Folga de 1901 na Coruña, na prensa

Boletín “A Folga de 1901: os sucesos dos días 30 e 31 de maio de 1901 na Coruña”

A Folga de 1901, no Diario de Sesións do Congreso dos Deputados

Solidaridad Obrera de Galicia – 1911

Conflitos obreiros e Folga Xeral de 1903 na Coruña: a figura de Mª Manuela Vázquez Mejuto “La Morenita”

Folga Xeral revolucionaria de 1933 na Galiza

A Folga de 1901, no “Suplemento a la Revista Blanca”